ဒီမိုကရေစီနှင့် လူမှုဝန်ထမ်းနိုင်ငံတော်

လႊတ္ေတာ္ႏွင့္ အစိုးရ

လႊတ္ေတာ္

Stortingsbygningen - © Stortingsarkivet/ foto: Teigens fotoatelier as.
ေနာ္ေဝႏိုင္ငံ၏ အမ်ဳိးသားညီလာခံကို လႊတ္ေတာ္ ဟု ေခၚေဝၚသည္။ လႊတ္ေတာ္တြင္ ေလးႏွစ္တႀကိမ္က် ျပည္သူကေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ေသာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ၁၆၉ ေယာက္ ပါဝင္သည္။ ၎တို႔သည္ ႏိုင္ငံေရးပါတီအမ်ဳိးမ်ဳိးကို ကိုယ္စားႁပႈသည္။ လႊတ္ေတာ္သည္ ေနာ္ေဝတြင္ အျမင့္ဆံုး ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာ ျဖစ္သည္။
ဤသည္တို႔မွာ လြတ္ေတာ္၏ အေရးအႀကီးဆံုး လုပ္ငန္းမ်ားျဖစ္သည္ –

  • – ဥပေဒသစ္မ်ားကို ႁပႈစုျပ႒ာန္းၿပီး ႏွင့္ ဥပေဒေဟာင္းမ်ားကို ျပန္လည္စိစစ္သည္။
  • – ႏိုင္ငံေတာ္ အသံုးစရိတ္ကို ျပ႒ာန္းသည္။
  • – အစိုးရႏွင့္ ႏိုင္ငံအုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ထိန္းၾကပ္ကြပ္ကဲသည္။
  • – ႏိုင္ငံေရးကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္ စီမံကိန္းႀကီးမ်ားကို ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြးသည္။

Stortingssalen - © Stortingsarkivet/ foto: Teigens fotoatelier as.

ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈမ်ားကို ျပည္သူတို႔အတြက္ လြတ္လပ္စြာဖြင့္ေပးထားသည္။ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား ေဆြးေႏြးၾကသည္ကို ဆႏၵ႐ွိသူတိုင္း သြားေရာက္နားေထာင္ႏိုင္သည္။ သို႔တိုင္ေအာင္ ျပည္သူမ်ားအေနႏွင့္ လႊတ္ေတာ္တြင္းကိစၥရပ္မ်ားတြင္ စကားေျပာခြင့္ ႏွင့္ ရင္ဖြင့္ခြင့္ရမည္မဟုတ္ပါ။
လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကို အင္တာနက္စာပို႔မႈ (e-mail) (သို႔) စာျဖင့္ ေမးခြန္မ်ားေမးႏိုင္သည္။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အားလံုး၏ e-mail လိပ္စာမ်ားႏွင့္ အျခားအခ်က္အလက္မ်ားကို stortinget.no တြင္ဖတ္႐ႈႏိုင္သည္။

အစိုးရအဖြဲ႕

လႊတ္ေတာ္ေ႐ြးေကာက္ပြဲတခုၿပီးစီးလွ်င္ ပါတီတခု (သို႔) ပါတီမ်ားစြာက အစိုးရသစ္တခုကို ဖြဲ႕စည္းသည္။
အစိုးရအဖြဲ႕တြင္ ဝန္ႀကီးမ်ား (ဝန္ႀကီးဌာနတခုစီ၏ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္) ႏွင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္တို႔ ပါဝင္သည္။
အစိုးရအဖြဲ႕၏ လုပ္ငန္းမ်ားအနက္တခုမွာ ဥပေဒသစ္ႁပႈေရးႏွင့္ ဥပေဒေဟာင္းမ်ားကို ျပင္ဆင္ႏိုင္ေရးအတြက္ လႊတ္ေတာ္သို႔ အႀကံႁပႈရန္ျဖစ္သည္။
အစိုးရအဖြဲ႕က အေလးထားရမည္မွာ လႊတ္ေတာ္က ျပ႒ာန္းခဲ့သည့္ ကိစၥရပ္မ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ျဖစ္သည္။ အစိုးရအဖြဲ႕က ႏိုင္ငံေတာ္အသံုးစရိတ္ အႀကံေပးခ်က္ကို ႏွစ္စဥ္ ေရးဆြဲတင္သြင္းရသည္။
အစိုးရအဖြဲ႕ ေသာၾကာေန႔တိုင္း ဘုရင္ႀကီးႏွင့္ အစည္းအေဝး႐ွိသည္။ ထိုအခါ ဝန္ႀကီးမ်ားက ႏိုင္ငံေရးကိစၥအဝဝကို ဘုရင္ႀကီးထံ တင္ျပရသည္။ ဤအစည္းအေဝးမ်ားကို ႏိုင္ငံ့ဦးေသွ်ာင္ ဟုေခၚသည္။ ဘုရင္ႀကီးတြင္ ႏိုင္ငံေရးအာဏာ အနည္းငယ္မွ်သာ႐ွိသည္ဆိုသည့္တိုင္ ဤအစည္းအေဝးမ်ားမွာ အေရးပါသည္။
အစိုးရအဖြဲ႕ ဖြဲ႕ရန္ ႏိုင္ငံေရးပါတီ အမ်ားအျပား ပူးေပါင္းၾကလွ်င္ ညြန္႔ေပါင္းအစိုးရ ဟုေခၚသည္။ ပါတီတခုတည္း (သို႔) အစိုးရဖြဲ႕ေသာ ပါတီမ်ားပူးေပါင္းလိုက္လွ်င္ လႊတ္ေတာ္တြင္ အင္အားအမ်ားစုျဖစ္ေနပါက လူမ်ားစုအစိုးရဟု ေခၚသည္။ ဆန္႔က်င္ဘက္အားျဖင့္ ပါတီတခုတည္း (သို႔) အစိုးရဖြဲ႕ေသာ ပါတီမ်ားပူးေပါင္းလိုက္လွ်င္ လႊတ္ေတာ္တြင္း႐ွိ ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရ၏ တဝက္ထက္နည္းေနပါက လူနည္းစုအစိုးရဟု ေခၚသည္။
ေနာ္ေဝတြင္ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္မ်ားအတြင္းက အစိုးရအားလံုးသည္ ညြန္႔ေပါင္းအစိုးရမ်ားသာ ျဖစ္ခဲ့သည္။
အာဏာခြဲေဝေရးမူ

အခ်က္အလက္

အာဏာခြဲေဝေရး အေျခခံမူဝါဒ

အာဏာခြဲေဝေရး အေျခခံမူဝါဒျဖင့္ သီးျခားလြတ္လပ္ေသာ အခ်ုဳပ္အျခာအာဏာ ၃ ရပ္ကို အာဏာခြဲေဝေပးထားသည္။ –

  • ဥပေဒႁပႈအာဏာ – လႊတ္ေတာ္၊ ဥပေဒမ်ားကို ဆံုးျဖတ္အတည္ႁပႈသူ
  • စီမံခန္႔ခြဲေရးအာဏာ – အစိုးရ၊ ဥပေဒမ်ားထုတ္ျပန္ရန္ အႀကံဉာဏ္ႁပႈၿပီး ထိုဥပေဒမ်ား အေကာင္အထည္ေပၚေအာင္ စီမံေဆာင္႐ြက္ရသူ
  • တရားစီရင္ေရးအာဏာ – တရား႐ံုးမ်ား၊ တရား႐ံုးအမႈမ်ားကို စီရင္ဆံုးျဖတ္ရသူ