Demokracia dhe shoqëria e mirëqenies

Zhvillimi historik

Nga arka varfër deri te shoqëria e mirëqenies

Suppeservering for vanføre, 1905, (Oslo Museum, fotograf: Anders Beer Wilse)

Shoqëria mirëqenies siç e njohim ne në Norvegjinë e sotme, historikisht është një sistem i ri. 100 vjet më parë nuk ishte kështu siq është ë sot. Atëherë ishte një sistem që ne e quajmë shteti i ndihmës sociale. Vetëm ata që ishin shumë të dobët dhe më të varfëritë, mund të merrnin ndihmë nga shteti, dhe ka pasur dallime shumë të mëdha lokale në ndihmën që u është dhënë.

Shumë prej të mirave të mirëqenies kanë ardhur shkallë-shkallë. Disa nga këto të mira filluan të vijnë para luftës së dytë botërore(1940 – 1945), por shumica e të mirave janë ndërtuar në vitet më pas.

Por të mirat e mirëqenies kanë traditë të gjatë në Norvegji: Fëmijët kanë shkollim falas që nga viti 1739!

Shumica nga këto të mira kanë ardhur për arsye se punëtorët kanë luftuar për ti fituar ato. Në 60-70 vitet e fundit, ka pasur relativisht pajtueshmëri të gjerë politike që shteti ka përgjegjësinë për të siguruar mirëqenien sociale të qytetarëve.

Slumsøster hos den syke, 1908 Arbeidsstue for barn, ca 1920 Frelsesarmeens suppekjøkken for uteliggere, 1920 Kø ved Christiania Dampkjøkken, 1903 Arbeidsstue for barn (1920)

Faktet

Zhvillimi historik

  • 1909: Ligji për sigurimet mjekësore
  • 1915: Ligji për orarin e punës (një maksimum prej dhjetë orë në ditë dhe 54 orë në javë)
  • 1935: Ligji për ndihmë ekonomike për shkak të papunësisë
  • 1937: Ligji për mbrojtjen e punëtorëve (duke përfshirë edhe nëntë ditë pushime të paguara)
  • 1946: vendosen shtesat për fëmijë
  • 1956: sigurimi shëndetësor për të gjithë
  • 1957: Ndihmë ekonomike për shkak të lëndimit në punë(pensioni invalidor) dhe sigurimi i pleqërisë (pensioni i pleqërisë)
  • 1960: pensioni për shkak të aftësisë së kufizuar
  • 1965: sigurime ekonomike për gra të veja dhe nëna
  • 1967: ligji për sigurim kombëtar