Caafimaadka

Caruurta iyo caafimaadka

Koontarool dumarka uurka leh iyo dhalmada

Dhimashada caruurta yar yare e bulshadu waxay ku xiran tahay heerka nolosha, daryeelka caafimaadka iyo horumarka laga gaaray daawooyinka, sidoo kale daryeelka iyo daryeelada kale ee la siiyo waalidiinta iyo caruurta. Wadankan Noorway dhimashada caruurta yar yar aad ayey u yar tahay markii la barbar dhigo wadamada kale iyo waqtigii hore. Dumarka uurka leh ee Noorway waxay xaq u leeyihiin baaritaan waqtiga ay uurka leeyihiin oo bilaasha ah. Xarumaha caafimaadka dumarka iyo dhalaanka iyo dhakhtarkaaga qaaska ah ayaa ka mas`uul ah baaritaankan. Baaritaankuna waa mid tabaruc ah. Ujeedaduna waxay tahay in hooyada iyo caruurta uurka ku jira helaan daryeel caafimaad waqtiga uurka, waqtiga dhalmada iyo dhalmada ka dib. Noorway waxaa hooyooyinka lagula taliyaa inay isbaaraan 8-12 jeer waqtiga ay uurka leeyihiin. Dumarka inta badan waxay ku dhalaan isbitaalka, waana lacag la`aan.

Nyfødt barn på vekt

Dhammaan caruurta iyo dhalinyarada degan Noorway waxay helaan adeegyo iyo baaritaanyo caafimaad oo joogto ah. Laga bilaabo caruurto markii ay dhashaan ilaa ay ka bilaabayaan iskuulka baaritaanka iyo adeegyadan joogtada ah waxaa sameynaya xarumaha caafimaad hooyada iyo dhalaanka. Markii ay caruurtu bilaabaan iskuulka waxaa ka mas`uul ah xarumaha caafimaadka iskuulka. Sidoo kale waxaa jira xarumo caafimaad ee dhalinyarada degmo walba. Adeegyada xarunta daryeelka hooyada iyo dhalaanka iyo xarunta caafimaadka iskuulku waa bilaash.

Xarunta daryeelka hooyada iyo dhalaanku waxay la socdaan koritaanka dhalaanka, inay u korayaan si caadi ah, miisaankoodo yahay caadi, indhaha dhegaha inay si caadi ah u shaqaynayaan iyo in dhalaanku hadal baradkiisu fiican yahay. Haddii ay jiraan wax dhibaato ah ee koritaanka dhalaanka, xarunta waxaad ka helaysaa caawimaad iyo talooyin.

Dhammaan caruurta iyo dhalinyarada degan Noorway waxay helayaan talaalyo ka hortaga cudurada halista ah. Talaalka waa habka ugu sahlan oo looga hortago cudurada wax dhibaato ahna ma leh.
Talaalku qasab maha, laakiin dawladda Noorway waxay waalidiinta kula talisaa inay caruurtooda talaalaan.

Talaalka iyo barnaamijka talaalku waa lacag la`aan. Haddii aad u baahatid talaal dheeri ah sida talaal markii aad dibadda u dhoofeysid, waa inaad adigu iska bixisaa qarashkiisa.

 

 

Wax sax ah

  • Dhammaan caruurta oo dhan waxay xaq u leeyihiin inay helaan daryeel wanaagsan.
  • Caruurta oo dhan waxay xaq u leeyihiin daaweynta ilkaha oo bilaash ah.
  • Caruurta iyo dhalinyarada oo dhan waxay helayaan baaritaan caafimaad iyo talaal bilaash ah..
  • Caruurta oo dhan waxay helayaan daryeel caafimaad iyaga oo aan loo eegin dhaqaalaha waalidkooda..

Haddii dhibaatooyin xagga caafimaadka ama xag kale la ogaado waqti hore rajo fiican ayuu qofku leeyahay inuu bogsado.
Talaalku waa ka hortaga iyo ciribtirka cudurada laysqaadsiiyo.

Xarumaha caafimaadka dumarkaiyo dhalaanka iyo xarunta caafimaadka iskulaadka

«xarumaha caafimaadka dumarka iyo dhalaanka iyo xarumaha caafimaadka iskuulku waa wax sharcigu dhigayo in dhammaan caruurta, dhalinyada iyo waalidiintu helaan daryeel caafimaad.
Daryeelkani wuxuu quseeyaa dumarka uurka leh, caruurta da`doodu u dhaxeyo 0-5 sano, xarunta caafimaad iskuulkuna wuxuu quseeyaa inta u dhaxeyso 6-20 sano iyo xarun caafimaadka dhalinyarada.

Daryeelkan waa qeyb muhiim ah oo ka mid ah shaqooyinka degmooyinka ee daryeelka caafimaad dadweynaha iyo ka shaqeynta, ka hortaga, kordhinta caafimaadka xagga maskaxda iyo jirka iyo bulshada nolosheeda.
Shaqadani waxaa ka mid ah talo siin, baaritaan caafimaad, talaalyo, dabagal iyo in loo gudbiyo meelo kale haddii dadku u baahdaan»