زده کړه او مسلکي وړتیا

لوړې زده کړې

محصلین په لکچر کې
له لېسې وروسته زده کوونکي کولای شي په پوهنتونونو او د نیمه لوړو زده کړو په مؤسسو کې لوړو زده کړو ته ادامه ورکړي.

ډیرې پوهنتونونه او د نیمه لوړو زده کړو مؤسسې دولتي دي او زده کړې یې د محصلینو لپاره وړیا دي، خو دا عامه ده، چې محصلین د سمستر او یا زده کړې یوه لږه اندازه فیس ورکوي.
د نیمه لوړو زده کړو خصوصي مؤسسې هم شتون لري، چې محصلین په کې د زده کړې یوه خپله برخه پېسې ورکوي.

د دولتي ښوونځیو او پوهنتونونو لښګتونه د دولت لخوا ورکول کېږي. زده کړه (تحصیل) د ټولو وګړو لپار وړیا ده، خو په دولتي او د خصوصي لوړو زده کړو په مؤسسو کې باید محصلین د درسې موادو لګښتونه پخپله ورکړي، یانې دوی باید د درسي کتابونو او نورو موادو لګښتونه پخپله پوره کړي..

که څه هم پوهنتونونه او د نیمه لوړو زده کړو مؤسسې وړیا دي، خو بیا هم د نورو لګښتونو د پوره کولو لپاره پېسو ته اړتیا وي. له همدې کبله عامه ده، چې محصلین د زده کړې لپاره له دولتي صندوق څخه پور واخلي، تر څو وکولای شي چې د کور د کرایي، خوړو او نورو اړینو شیانو لګښتونه ورکړي. په همدې توګه هر څوک چې وغواړي، پرته د کورنۍ د اقتصادي حالت ته پ پام کې نیولو سره د لوړو زده کړو د ترلاسه کولو امکانات لري. همداشان زیات شمېر محصلین د زده کړو تر څنګ کار هم کوي تر څو د ژوند کولو لپاره کافي اندازه پېسې ولري.

ټولو ته د زده کړو یوشان فرصتونه

یوه مدرنه ټولنه په ډیرې کار ګمارنې، تیکنالوجۍ، تولیداتو او نوښت (ابتکار) ولاړه وي. له همدې کبله ناروې د لوړو زده کړو لرونکو وګړو ته اړتیا لري. په دې هکله دولت د نورو شیانو تر څنګ ټولو وګړو ته د زده کړې یوشان امکانات برابروي.

اوسمهال په ناروې کې شاوخوا ۲۷ سلنه وګړي لوړې زده کړې لري. په ناروې کې د هغو ځوانانو شمېر مخ پر زیاتېدو دی، چې لوړې زده کړې کوي، او د زده کړې کچه مخ پر لوړېدو ده. اوسمهال شاوخوا ۶۰ سلنه محصلین انجونې/ښځې دي او د نارینه وو په پرتله د ښځو د زده کړې کچه یو څه لوړه ده.

هرڅوک چې له لېسو څخه فارغېږي، کولای شي په پوهنتونونو او د نیمه لوړو زده کړو په مؤسسو کې د شاملېدو غوښتنه وکړي. لوړو او نیمه لوړو زده کړو ته د شاملېدو د تنظیم اداره (Samordna opptak) پوهنتونونو او د نیمه لوړو زده کړو مؤسسو ته د شاملېدلو چارې تنظیموي

معلومات

د زده کړو لپاره د دولت د پور ورکولو صندوق

د زده کړو لپاره د دولت د پور ورکولو صندوق په ناروې او همدارنګه بهرنیو هېوادونو کې زده کوونکو او محصلینو ته د زده کړې ملي مرسته (ستیپند) او پور ورکوي

د زده کړو لپاره د دولت د پور ورکولو صندوق باید مرسته وکړي چې

  • توپیرونه له منځه ولاړ شي، برابري پرمختګ وکړي، تر څو له جغرافیوي شرایطو، عمر، جنس، اقتصادي او یا ټولنیز حالت په پام کې نیولو پرته هر څوک زده کړه وکړای شي.
  • زده کړه د مناسبو کاري شرایطو تر لاندې تر سره شي، تر څو د زده کړې کار اغیزمن شي
  • ټولنه مسلکي کاري ځواک ته لاس رسی ولري.

لویان هم کولای شي د لومړني او منځني ښوونځي او همدارنګه د ثانوي زده کړو لپاره مالي مرستې یا پور ته غوښتنلیک وړاندې کړي.